Science Fictions

Science Fictions

Book Cover Science Fictions
Author
Stuart Ritchi
Publisher
Penguin Random House UK
ISBN
9781473564251

Een groot deel van de kennis in onze moderne westerse wereld steunt op wetenschappelijk onderzoek. We steunen en vertrouwen op dat onderzoek omdat de wetenschappelijk methode "by design", objectief, belangeloos en onbevooroordeeld is. Het is door de wetenschap dat mensen naar de maan reisden; de gezondheidszorg er enorm op vooruit is gegaan, we de wereld rondreizen in minder dan 48 uur en het is door diezelfde wetenschap dat de welvaart vrijwel over de hele wereld verbeterd is. Maar "Something is Rotten in the state of Danmark". Science Fictions legt de gebreken bloot en stelt daarna duidelijke oplossingen voor. 

Voor alle duidelijkheid, Science Fictions, is geen antiwetenschapsboek. De auteur, Stuart Ritchi, is zelf een wetenschapper en hij is nog steeds overtuigd dat de wetenschappelijke methode de beste manier is om kennis uit te bouwen. Maar hoewel hij een grote voorstander is van de methode, argumenteert hij dat het vertrouwen in de wetenschap zo groot geworden is, dat de wetenschappers en de wetenschappelijke wereld, al dan niet bewust, misbruik maken van dit vertrouwen.

Het boek in onderverdeeld in drie delen.

Het eerste deel in een inleiding die een beeld geeft over de wetenschap en de wetenschappelijke methode. Waarbij extra aandacht gevestigd wordt op de mindset die van elke wetenschapper verwacht mag worden, samenvat met de 4 normregels van Robert Merton. Universalisme, belangenloosheid, gemeenschappelijkheid en georganiseerd sceptisisme.

In het tweede deel categoriseert de auteur de wanpraktijken in de wetenschap. Fraude, vooroordelen, nalatigheid en hype. Sommige gebeuren bewust andere onbewust. Met tal van voorbeelden geeft de auteur aan dat de wanpraktijken geen geïsoleerde gevallen zijn. Maar dat deze het gevolg zijn van het nalaten van de wetenschappelijke wereld sceptisch te zijn. Dit gekatalyseerd door overheidsfinanciering en een cultuur die kwantiteit van wetenschappelijk onderzoek verkiest boven kwaliteit.

In het laatste deel van het boek stelt de auteur enkele oplossingen voor. Een herbronning van de wetenschapsbeoefening waar de focus terug gebracht worden op universalisme, belangeloosheid, gemeenschappelijkheid en sceptisisme omkaderd met hedendaagse technieken en middelen. Openheid, transparantie, betere statistiek, pre-registratie, automatische foutcontrole, preprints, betere aanwervingsprocedures en voornamelijk een nieuwe cultuur waarin nederigheid centraal staat.

Een goed boek voor iedereen maar vooral  voor zij en wij, die de wetenschap als verheven beschouwen en hierdoor de waakzaamheid verliezen en vergeten de onderzoeken sceptisisch te benaderen. Sceptisisme die volgens de grote "Carl Sagan" samen met verwondering de conditio sine qua non is voor het beoefenen en/of interpreteren van goed wetenschappelijk onderzoek.